Công điện 60/CĐ-TTg đẩy nhanh phân bổ và giải ngân vốn đầu tư công năm 2025?

Công điện 60/CĐ-TTg về việc đẩy nhanh phân bổ và giải ngân vốn đầu tư công năm 2025?

Vừa qua, Chính phủ ký ban hành Công điện 60/CĐ-TTg về việc đôn đốc đẩy nhanh tiến độ phân bổ và giải ngân vấn đầu tư công năm 2025.

Công điện 60/CĐ-TTg năm 2025: Tải về

Phấn đấu giải ngân vốn đầu tư công năm 2025 đạt 100% kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao

Ngay từ những tháng đầu năm 2025, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã có nhiều văn bản chỉ đạo quyết liệt các bộ, cơ quan trung ương và địa phương trong việc phân bố và giải ngân kế hoạch vốn đầu tư công năm 2025. Thời gian tới, dự báo tình hình thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường, nhất là ảnh hưởng của chính sách thuế quan đối ứng của Hoa Kỳ.

Để phấn đấu giải ngân vốn đầu tư công năm 2025 đạt 100% kế hoạch vốn Thủ tướng Chính phủ giao, tại Công điện 60/CĐ-TTg ngày 09/5/2025, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các Bộ trưởng, Thủ tướng cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, cơ quan khác ở trung ương, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương tiếp tục đề cao trách nhiệm, tập trung chỉ đạo, lãnh đạo, điều hành triển khai thực hiện quyết liệt, đồng bộ, kịp thời, hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm sau:

– Quán triệt và thực hiện nghiêm các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước; xác định giải ngân vốn đầu tư công là một nhiệm vụ chính trị quan trọng hàng đầu, cần phải tập trung ưu tiên lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện. Các Bộ trưởng, Thủ tướng cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, cơ quan khác ở trung ương, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương chịu trách nhiệm trước Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trong việc chỉ đạo thực hiện đồng bộ, hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp đã đề ra tại Nghị quyết 01/NQ-CP năm 2025 của Chính phủ, các Nghị quyết phiên họp Chính phủ thường kỳ; Quyết định 1508/QĐ-TTg năm 2024; các Công điện, Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ và văn bản chỉ đạo của Lãnh đạo Chính phủ về đẩy mạnh phân bổ, giải ngân vốn đầu tư công năm 2025.

– Các bộ, cơ quan trung ương và địa phương:

+ Khẩn trương phân bổ chi tiết kế hoạch đầu tư vốn ngân sách nhà nước năm 2025 theo đúng quy định, không để tiếp tục chậm trễ. Khẩn trương đề xuất phương án xử lý đối với vốn ngân sách trung ương kế hoạch năm 2025 còn lại chưa phân bổ chi tiết, gửi Bộ Tài chính trước ngày 15 tháng 5 năm 2025 và cập nhật trên hệ thống thông tin quốc gia về đầu tư công theo đúng quy định.

+ Tập trung thực hiện các giải pháp, biện pháp linh hoạt, sáng tạo, kịp thời, hiệu quả, quyết liệt để đẩy mạnh thực hiện và giải ngân vốn đầu tư công, 03 Chương trình mục tiêu quốc gia; đẩy nhanh tiến độ các công trình, dự án trọng điểm, quan trọng quốc gia, đường cao tốc, các dự án liên vùng, có tác động lan tỏa,… Việc đẩy mạnh tiến độ giải ngân phải gắn với bảo đảm chất lượng công trình, dự án, không để xảy ra tiêu cực, thất thoát, lãng phí, vi phạm quy định pháp luật.

+ Xây dựng kế hoạch giải ngân chi tiết từng dự án và tuân thủ nghiêm kế hoạch giải ngân theo từng tháng, quý. Tập trung đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, tiến độ thi công, tháo gỡ các khó khăn vướng mắc về đất đai, tài nguyên…

+ Thực hiện cơ chế phân công, phân cấp, giao trách nhiệm, phối hợp rõ ràng, cụ thể về thẩm quyền, trách nhiệm giữa các cơ quan, đơn vị trong việc thực hiện các dự án đầu tư công theo tinh thần “6 rõ: rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian, rõ kết quả”. Tiếp tục đẩy mạnh, nâng cao hiệu quả hoạt động Tổ công tác giải ngân đầu tư công do Lãnh đạo các Bộ, Thủ trưởng các cơ quan trung ương và Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh làm Tổ trưởng.

+ Tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong giải ngân vốn đầu tư công; có chế tài xử lý nghiêm theo quy định các chủ đầu tư, Ban quản lý dự án, tổ chức, cá nhân có tình làm chậm tiến độ giao vốn, thực hiện và giải ngân vốn đầu tư công; kiên quyết xử lý các hành vi tiêu cực, tham nhũng, lãng phí trong đầu tư công.

+ Đối với các dự án ODA: Các cơ quan chủ quản, chủ dự án phải thường xuyên cập nhật, bám sát tiến độ thực hiện dự án, kịp thời tháo gỡ ngay vướng mắc, khó khăn trong triển khai dự án và giải ngân, tập trung đẩy mạnh giải ngân các dự án đã hoàn tất thủ tục đầu tư, công tác đấu thầu, ký kết hợp đồng; phối hợp với Bộ Tài chính để kịp thời trao đổi với nhà tài trợ trong trường hợp có vướng mắc phát sinh.

+ Đối với vốn cân đối ngân sách địa phương: Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ thu ngân sách địa phương, đặc biệt là thu sử dụng đất để đảm bảo tiến độ phân bổ kế hoạch vốn đầu tư công đã được giao.

+ Đối với các Chương trình mục tiêu quốc gia: Các chủ Chương trình/dự án/tiểu dự án thành phần và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố chỉ đạo rà soát ngay, xác định những khó khăn, vướng mắc để kịp thời xử lý tháo gỡ, hướng dẫn (đặc biệt là các đơn vị cấp xã).

+ Chỉ đạo chỉ đầu tư ngay sau khi ký hợp đồng, phối hợp với nhà thầu để triển khai các thủ tục tạm ứng theo quy định để có vốn chuẩn bị ngay các điều kiện cần thiết phục vụ thi công dự án; đẩy nhanh quá trình nghiệm thu và hoàn thiện hồ sơ thanh toán ngay sau khi có khối lượng theo quy định.

+ Đối với các Bộ, cơ quan trung ương và địa phương đến hết ngày 15 tháng 3 năm 2025 chưa phân bổ chi tiết hết kế hoạch vốn năm 2025 được giao: khẩn trương, nghiêm túc tổ chức kiểm điểm, xử lý trách nhiệm các tập thể, cá nhân để xảy ra chậm trễ theo đúng quy định của Đảng, Nhà nước và các văn bản chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ có liên quan.

Tại Công điện 60/CĐ-TTg ngày 09/5/2025, Thủ tướng Chính phủ nhắc nhở khẩn trương, nghiêm túc tổ chức kiểm, xử lý trách nhiệm tập thể, cá nhân để xảy ra chậm trễ trong giải ngân vốn đầu tư công năm 2025. Kết quả giải ngân đến hết tháng 4 năm 2025 ước đạt 15,56% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, thấp hơn cùng kỳ năm 2024 (16,64%); trong đó có 24 Bộ, cơ quan trung ương và 12 địa phương tỷ lệ giải ngân thấp dưới mức trung bình cả nước:

– 9 bộ, cơ quan trung ương chưa giải ngân: Văn phòng Chủ tịch nước, Thanh tra Chính phủ, Văn phòng Quốc hội, Viện Khoa học xã hội Việt Nam, Bộ Nội vụ, Kiểm toán nhà nước, Liên hiệp các hội văn học nghệ thuật Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam.

– 15 Bộ, cơ quan trung ương giải ngân dưới 5%: Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Ngoại giao, Bộ Y tế, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Bộ Tài chính, Viện Khoa học Công nghệ Việt Nam, Trung ương Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh, Liên minh Hợp tác xã Việt Nam, Bộ Y tế, Học viện Chính trị – Hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh, Văn phòng Trung ương Đảng, Viện khoa học xã hội Việt Nam, Tòa án nhân dân tối cao.

– 12 địa phương giải ngân dưới 10%: Khánh Hòa, Bình Dương, Đồng Nai, An Giang, Sóc Trăng, Quảng Trị, Bình Phước, Quảng Ngãi, Phú Yên, Cần Thơ, Cao Bằng, Thành phố Hồ Chí Minh.

Nguyên tắc phân bổ vốn đầu tư công từ NSNN 2026-2030 như thế nào?

Nội dung Nghị quyết 70/2025/UBTVQH15 quy định nguyên tắc chung về phân bổ vốn đầu tư công nguồn ngân sách nhà nước giai đoạn 2026 – 2030 như sau:

(1) Việc phân bổ vốn đầu tư công nguồn ngân sách nhà nước giai đoạn 2026 – 2030 phải tuân thủ quy định của Luật Đầu tư công, Luật Ngân sách nhà nước và các văn bản pháp luật có liên quan.

(2) Bảo đảm quản lý tập trung, thống nhất về mục tiêu, cơ chế, chính sách; phát huy vai trò đầu tư công dẫn dắt đầu tư tư nhân để thu hút, huy động mọi nguồn lực xã hội cho đầu tư phát triển; tăng cường phân cấp, phân quyền, rà soát cắt giảm tối đa thủ tục hành chính trong quản lý đầu tư theo quy định của pháp luật, tạo quyền chủ động cho các Bộ, cơ quan trung ương và các cấp chính quyền địa phương, xóa bỏ quan liêu bao cấp, xóa bỏ cơ chế “xin – cho”.

(3) Việc phân bổ vốn đầu tư công nguồn ngân sách nhà nước phải phục vụ cho việc thực hiện các mục tiêu, định hướng phát triển của đất nước tại Chiến lược phát triển kinh tế – xã hội 10 năm 2021 – 2030, các nghị quyết, kết luận của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội 05 năm 2026 – 2030 của quốc gia, các ngành, lĩnh vực, địa phương, kế hoạch tài chính 05 năm quốc gia, kế hoạch vay, trả nợ công 05 năm giai đoạn 2026 – 2030, các quy hoạch được cấp có thẩm quyền quyết định hoặc phê duyệt, bảo đảm mục tiêu phát triển nhanh, bền vững, hài hòa giữa kinh tế và xã hội.

(4) Phù hợp với khả năng cân đối vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước trong kế hoạch tài chính 05 năm giai đoạn 2026 – 2030, bảo đảm các chỉ tiêu cân đối vĩ mô, an toàn nợ công. Đẩy mạnh cơ cấu lại đầu tư công, tính toán hợp lý cơ cấu nguồn lực ngân sách trung ương và địa phương, bảo đảm ngân sách trung ương giữ vai trò chủ đạo; tăng cường huy động các nguồn vốn ngoài ngân sách nhà nước, đẩy mạnh việc thu hút các nguồn vốn xã hội để thực hiện các dự án đầu tư cơ sở hạ tầng.

(5) Phân bổ vốn tập trung, không phân tán, dàn trải; bảo đảm hiệu quả sử dụng vốn. Nâng cao chất lượng công tác chuẩn bị đầu tư. Chỉ bố trí vốn cho các chương trình, nhiệm vụ, dự án đủ điều kiện theo quy định của Luật Đầu tư công và các văn bản pháp luật có liên quan. Thời gian bố trí vốn thực hiện dự án phải bảo đảm theo quy định tại Điều 57 Luật Đầu tư công 2024.

(6) Tập trung ưu tiên bố trí vốn để thực hiện, đẩy nhanh tiến độ, sớm hoàn thành, phát huy hiệu quả các dự án thuộc các chương trình mục tiêu quốc gia, dự án quan trọng quốc gia, dự án đường bộ cao tốc, dự án đường sắt tốc độ cao, đường sắt đô thị, dự án kết nối, có tác động liên vùng, dự án có ý nghĩa thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội nhanh, bền vững; các chương trình, dự án phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, năng lượng hạt nhân, nguyên tử, vi mạch bán dẫn; chương trình, nhiệm vụ, dự án quốc phòng, an ninh, tư pháp, giáo dục, đào tạo nhân lực chất lượng cao, bảo vệ, chăm sóc sức khỏe nhân dân, bảo vệ môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu, phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai, sạt lở bờ sông, bờ biển, hạn hán, xâm nhập mặn, nước biển dâng, bảo đảm an ninh năng lượng, an ninh nguồn nước, an ninh lương thực, chuyển đổi xanh.

(7) Ưu tiên phân bổ vốn cho các vùng miền núi, biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng khó khăn, đặc biệt khó khăn, vùng thường xuyên bị ảnh hưởng bởi thiên tai, góp phần thu hẹp khoảng cách về trình độ phát triển, thu nhập và mức sống của dân cư giữa các vùng, miền trong cả nước.

(8) Thứ tự ưu tiên phân bổ vốn đầu tư công nguồn ngân sách nhà nước giai đoạn 2026 – 2030 như sau:

– Dự án đầu tư công khẩn cấp;

– Chương trình mục tiêu quốc gia, dự án quan trọng quốc gia;

– Hoàn trả vốn ứng trước;

– Dự án đã hoàn thành và bàn giao đưa vào sử dụng nhưng chưa bố trí đủ vốn;

– Chương trình, dự án sử dụng vốn ODA, vốn vay ưu đãi nước ngoài, bao gồm cả vốn đối ứng;

– Đầu tư của Nhà nước tham gia thực hiện dự án PPP theo quy định của pháp luật về đầu tư theo phương thức đối tác công tư; bồi thường, chấm dứt hợp đồng dự án PPP trước hạn được cấp có thẩm quyền quyết định, chi trả phần giảm doanh thu các dự án PPP thuộc trách nhiệm của Nhà nước, thanh toán theo hợp đồng dự án BT bằng tiền;

– Dự án chuyển tiếp hoàn thành trong kỳ kế hoạch;

– Dự án chuyển tiếp thực hiện theo tiến độ được phê duyệt;

– Nhiệm vụ quy hoạch, nhiệm vụ chuẩn bị đầu tư (vốn bố trí cho nhiệm vụ chuẩn bị đầu tư dự án dự kiến khởi công mới trong giai đoạn 2026 – 2030, vốn bố trí cho nhiệm vụ chuẩn bị đầu tư dự án dự kiến khởi công mới trong giai đoạn 2031 – 2035);

– Thanh toán nợ đọng xây dựng cơ bản phát sinh trước ngày 01 tháng 01 năm 2015 (nếu có);

– Cấp bù lãi suất tín dụng ưu đãi, phí quản lý; cấp vốn điều lệ cho các ngân hàng chính sách, quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách; hỗ trợ đầu tư cho các đối tượng khác theo quyết định của Chính phủ hoặc quyết định của Thủ tướng Chính phủ;

– Bố trí vốn ngân sách địa phương để thực hiện các chính sách tín dụng ưu đãi thông qua Ngân hàng Chính sách xã hội theo nghị quyết của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh;

– Dự án khởi công mới đáp ứng yêu cầu quy định của Luật Đầu tư công.

(9) Bảo đảm công khai, minh bạch, công bằng trong việc phân bổ vốn kế hoạch đầu tư công, góp phần đẩy mạnh cải cách hành chính và tăng cường công tác phòng, chống tham nhũng, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.

Vốn đầu tư công có bao gồm nguồn thu từ thuế không?

Theo khoản 24 Điều 3 Luật Đầu tư công 2024 quy định về vốn đầu tư công như sau:

Giải thích từ ngữ

…

24. Vốn đầu tư công bao gồm vốn ngân sách nhà nước chi cho đầu tư công; vốn từ nguồn thu hợp pháp của các cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập dành để đầu tư theo quy định của pháp luật

…

Theo đó, vốn đầu tư công sẽ bao gồm vốn ngân sách nhà nước chi cho đầu tư công, vốn từ nguồn thu hợp pháp của các cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập dành để đầu tư theo quy định.

Trong đó, khoản 1 Điều 5 Luật Ngân sách nhà nước 2015 quy định thu ngân sách nhà nước gồm những nguồn sau đây:

Phạm vi ngân sách nhà nước

1. Thu ngân sách nhà nước bao gồm:

a) Toàn bộ các khoản thu từ thuế, lệ phí;

b) Toàn bộ các khoản phí thu từ các hoạt động dịch vụ do cơ quan nhà nước thực hiện, trường hợp được khoán chi phí hoạt động thì được khấu trừ; các khoản phí thu từ các hoạt động dịch vụ do đơn vị sự nghiệp công lập và doanh nghiệp nhà nước thực hiện nộp ngân sách nhà nước theo quy định của pháp luật;

c) Các khoản viện trợ không hoàn lại của Chính phủ các nước, các tổ chức, cá nhân ở ngoài nước cho Chính phủ Việt Nam và chính quyền địa phương;

d) Các khoản thu khác theo quy định của pháp luật.

Như vậy, từ những quy định trên thì vốn đầu tư công sẽ bao gồm nguồn thu từ thuế.